“Hier blijft de deur altijd open staan.”

“We leven in een mooi maatschappelijk model.
Maar ook in de beste samenlevingen zijn er gaten. En die gaten willen wij opvullen.”

Aan het woord is Paul De Marez, een van de drijvende krachten van vzw De Kier in Kortrijk. Dat viert dit jaar zijn twintigste verjaardag.

“We zijn ontstaan vanuit de christelijke gemeenschap. Priesters werden veel aangesproken door mensen die in de miserie zaten in onze stad, maar hadden te weinig slagkracht om een oplossing te bieden. Onder impuls van de toenmalige deken richtte de gedreven priester Marc D’hondt vzw De Kier op, toen nog met een kleine groep van een viertal vrijwilligers. Intussen is dat team aanzienlijk gegroeid en ontvangen we elke voormiddag twintig tot dertig mensen in het huis aan de Kapittelstraat. Een derde van hen komt langs met een uitdrukkelijke hulpvraag, voor anderen draait het letterlijk en figuurlijk rond het warme contact.”

De Kier wil een plek zijn waar niets moet.
“Veel van de mensen die hier komen, moeten overal vragende partij zijn. Hier komen ze gewoon binnen en kunnen ze een rustpunt vinden. Hier kunnen mensen elkaar ontmoeten zonder dat ze per se inkijk moeten geven in hun persoonlijke situatie. Willen ze dat wel, dan kunnen ze op de bovenverdieping van ons pand terecht waar vrijwilligers bekijken hoe we samen oplossingen kunnen vinden. Die twee plekken houden we bewust heel gescheiden.” zo vult Marie-Christine Vandeleene aan die sinds een jaar de ploeg vrijwilligers versterkt.

De manier waarop De Kier functioneert is enigszins apart.

“We hebben geen formele structuur, krijgen van niemand (ook de stad niet) structurele financiering en delen ook geen vergoedingen uit aan onze vrijwilligers. En dat willen we zo houden. We willen vrij blijven handelen en zien ons als een soort overgangsschakel in de maatschappij. Hoe mooi die maatschappij ook is, er zijn altijd mensen die tussen de plooien vallen en die willen wij verder op weg helpen. Op hun tempo, met respect voor hoe zij erover denken. Dat is trouwens het enige wat we van hen vragen als ze hier langs komen: respect voor onze vrijwilligers en voor elkaar. Alleen zo kunnen we een veilige plek vormen.” vertelt Paul.

Doorheen de jaren heeft De Kier het soort hulpvragen verder zien evolueren.
“Huisvesting blijft probleem nummer één: er is een tekort aan betaalbare huisvesting en de crisisopvang is ontoereikend. Elke dag bellen hier mensen tegelijkertijd in om een plek te bemachtigen in de nachtopvang. De 22 beschikbare plaatsen zijn altijd op een kwartier volzet.”

De impact van een goede huisvesting mag volgens Paul niet onderschat worden.
“Het klopt dat werk de sleutel is tot een beter menswaardig bestaan, maar je moet natuurlijk ook een behoorlijke huisvesting hebben om op terug te vallen. We hebben iemand die van opleiding vloerder is en aan de slag wil, maar begin maar eens als vloerder aan je dagtaak als je de hele nacht in het park op een bank hebt moeten slapen.”

Bij De Kier zal men niet snel oordelen over de situatie van de mensen die bij hen langs gaan.

“Vaak zijn mensen niet in orde met administratieve regels. Dan proberen wij hen toe te leiden naar de juiste instantie (OCMW, mutualiteit, VDAB,…), maar enkel als zij er klaar voor zijn. Dat respect is belangrijk. Onze financiële hulp maken we soms ook afhankelijk van hun engagement om de nodige stappen naar professionele hulp te zetten. Dit werkt alleen in een sfeer van vertrouwen…”

Een andere uitdaging waar De Kier – zoals vele andere sociale organisaties- tegenaan loopt, is een tekort aan vrijwilligers.
“We hebben niet enkel financieel kapitaal nodig, maar ook menselijk kapitaal. Steeds meer jong gepensioneerden kiezen voor een flexi-job en niet voor een vrijwilligersfunctie. En dat is jammer.”

Daarom broedde Paul op een eigen model dat hij zelf omdoopte tot het Grijze Wolven-model.
“We stellen vast dat tegen dat mensen op pensioen gaan, ze al de keuze gemaakt hebben hoe ze de vrijgekomen tijd zullen invullen. Dan nog vrijwilligers werven, is met andere woorden te laat. Dus pleit ik voor een systeem waarbij we met bedrijven kunnen samenwerken. Hoe mooi zou het niet zijn mochten ondernemingen aan werknemers de mogelijkheid kunnen geven om tijdens het laatste jaar van hun loopbaan zonder loonverlies een halve dag per week ingeschakeld te kunnen worden bij een waardevolle organisatie? Het zou het menselijk kapitaal van veel sociale projecten sterk kunnen verhogen…”

--

Carol draait sinds een tijdje mee in de vrijwilligersploeg van De Kier.
“Vijf jaar geleden werd ik chronisch ziek. Ik stelde vast dat ik toegaf aan een soort zelfmedelijden en dat wilde ik niet. En dus engageerde ik me bij De Kier. De maatschappij heeft me al veel gegeven, nu is het aan mij om iets terug te doen. En ik voel me heel goed in mijn rol bij De Kier. Het doet me nadenken over de essentie van het leven en de kansen die ik al gekregen heb. Hier ben ik geen pechvogel, maar net een geluksvogel…”